Görüntü işleme ile kalite kontrolde iki temel yaklaşım vardır: önceden tanımlanmış kurallarla çalışan klasik yöntemler ve örneklerden öğrenen yapay zekâ modelleri. Çoğu projede en iyi sonuç ikisinin birlikte kullanılmasıyla alınır.
Kural tabanlı görüntü işleme
Kural tabanlı sistemde kontrol, mühendisin tanımladığı ölçümlerle yapılır: bir kenarın konumu, bir deliğin çapı, bir alandaki renk değeri ya da bir karakterin okunması gibi.
Uygun olduğu durumlar:
- Ölçü ve tolerans kontrolü
- Parçanın var olup olmadığının kontrolü
- Barkod, karakter ve tarih kodu okuma
- Konumu ve görünümü sabit, değişkenliği düşük ürünler
Kurallar açıktır ve sonuç her zaman aynı şekilde açıklanabilir. Ancak doğal değişkenliği yüksek ürünlerde kuralları yazmak zorlaşır.
Yapay zekâ destekli kontrol
Yapay zekâ modeli, ürün görüntülerinden sağlam ürünün nasıl göründüğünü öğrenir ve bundan sapan durumları bulur. Kusurun şekli, boyutu veya yeri önceden tam olarak tarif edilemese bile çalışabilir.
Uygun olduğu durumlar:
- Çizik, leke, ezik gibi biçimi ve yeri değişken yüzey hataları
- Doğal doku veya desen farkı olan ürünler (kumaş, ahşap, döküm, gıda)
- Kural yazmanın çok sayıda istisna gerektirdiği kontroller
Her kusur türünden çok sayıda örnek toplamak her zaman gerekmez. Sağlam ürün görüntüleriyle kurulan modeller, referanstan sapan ürünleri işaretleyebilir. Kusurlu örnekler sonucu doğrulamak için kullanılır.
Hangisi seçilmeli?
Seçim ürüne ve aranan kusura göre yapılır:
| İhtiyaç | Uygun yaklaşım |
|---|---|
| Ölçü, konum, var/yok kontrolü | Kural tabanlı |
| Karakter ve tarih kodu okuma | Kural tabanlı veya karakter tanıma modeli |
| Değişken yüzey hataları | Yapay zekâ |
| Doğal dokulu ürünler | Yapay zekâ |
| Hem ölçü hem görünüm kontrolü | İkisi birlikte |
Her iki yaklaşımda da değişmeyenler
Yöntem ne olursa olsun kamera, lens ve aydınlatma doğru seçilmezse sonuç güvenilir olmaz. Kusur görüntüde görünmüyorsa hiçbir yazılım onu bulamaz. Bu yüzden her proje, kusurun kamerayla görünür hale getirilmesiyle başlar.
İki yaklaşımın aynı sistemde nasıl birlikte kullanıldığını otomatik kalite kontrol sistemleri sayfasında anlattık. Ürününüz için hangi yaklaşımın uygun olduğunu birlikte değerlendirmek için bize ulaşabilirsiniz.
